S-400 ಪತ್ತೆಗೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ರಹಸ್ಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ? ಆಪರೇಷನ್ ಸಿಂಧೂರ್ ಬಳಿಕ ಹೊರಬಿತ್ತು ಮಹತ್ವದ ಮಾಹಿತಿ!

ನವದೆಹಲಿ: ಆಪರೇಷನ್ ಸಿಂಧೂರ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ S-400 ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ವಾಯು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತ್ತು ಎಂಬ ಮಹತ್ವದ ಮಾಹಿತಿ ಇದೀಗ ಹೊರಬಿದ್ದಿದೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿಖರ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಭಾರತದಲ್ಲಿದ್ದ ಗುಪ್ತಚರ ಜಾಲ ಹಾಗೂ ‘ಸ್ಲೀಪರ್ ಸೆಲ್‌’ಗಳನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿತ್ತು ಎಂದು ನಿವೃತ್ತ ಏರ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ಜೀತೇಂದ್ರ ಮಿಶ್ರಾ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಆಪರೇಷನ್ ಸಿಂಧೂರ್ ವೇಳೆ ಪಶ್ಚಿಮ ವಾಯು ಕಮಾಂಡ್‌ನ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದ ಜೀತೇಂದ್ರ ಮಿಶ್ರಾ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯಂತೆ, S-400 ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಿಂದಾಗಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಯುದ್ಧವಿಮಾನಗಳು ಭಾರತೀಯ ಗಡಿಯ ಸುಮಾರು 200 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಳಗೆ ಮುನ್ನಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ S-400 ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೇ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪ್ರಮುಖ ಗುರಿಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
S-400 ಏಕೆ ಇಷ್ಟು ಮಹತ್ವದ್ದು?
ರಷ್ಯಾ ನಿರ್ಮಿತ S-400 Triumf ದೀರ್ಘ-ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಯುದ್ಧವಿಮಾನಗಳು, ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ವಾಯು ಬೆದರಿಕೆಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿ ಎದುರಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ. ಭಾರತದ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ S-400 ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ.
ಆಪರೇಷನ್ ಸಿಂಧೂರ್ ನಂತರ ಇದರ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಹರಿದಿದೆ. ಇದೇ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತ ತನ್ನ ದೀರ್ಘ-ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸುವತ್ತ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುತ್ತಿದೆ.
ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ತಂತ್ರವೇನು?
ಜೀತೇಂದ್ರ ಮಿಶ್ರಾ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, S-400 ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಗುಪ್ತಚರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತ್ತು. ಉಪಗ್ರಹ ಮಾಹಿತಿ, ವಾಯು ಗುಪ್ತಚರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಮೂಲಗಳ ಮೂಲಕ S-400 ನಿಯೋಜನೆಯ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿ ಹೊರಬಿದ್ದಿದೆ.
ಆದರೆ S-400 ಒಂದು ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲ. ಅದರ ಚಲಿಸುವ ಘಟಕಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರಾಡಾರ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ನಿಖರ ಸ್ಥಳ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದು ಎದುರಾಳಿಗೆ ಸವಾಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಆಪರೇಷನ್ ಸಿಂಧೂರ್ ನಂತರ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ಚಿತ್ರ
ಆಪರೇಷನ್ ಸಿಂಧೂರ್ ಬಳಿಕ ಭಾರತವೂ ತನ್ನ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುವ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಮುಂದಾಗಿದೆ. S-400 ಜೊತೆಗೆ ದೇಶೀಯ ‘ಕುಶ’ ದೀರ್ಘ-ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷಿಪಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯತ್ತವೂ ಗಮನ ಹರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಜುಲೈ 2026ರಲ್ಲಿ ಕುಶ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೊದಲ ಹಾರಾಟ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆದಿರುವುದಾಗಿ ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಇದರಿಂದ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ S-400 ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬಳಸುವ ಬಹು-ಪದರದ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ಜಾಲವನ್ನು ಭಾರತ ರೂಪಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಗೊಂಡಿದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಆಪರೇಷನ್ ಸಿಂಧೂರ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ S-400 ಭಾರತದ ವಾಯು ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಹಲವು ವರದಿಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿವೆ. ಇದೀಗ ಅದರ ನಿಯೋಜನಾ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಗುಪ್ತಚರ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಸಿತ್ತು ಎಂಬ ನಿವೃತ್ತ ಏರ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ, ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ವಾಯು ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತಂದಿದೆ.