ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ದಿನನಿತ್ಯದ ವ್ಯವಹಾರಗಳು ಬಹುತೇಕ ನಗದು ಹಣ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದ್ದವು. ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಹಾಲು ಖರೀದಿಸುವುದರಿಂದ ರಾತ್ರಿ ಹೋಟೆಲ್ ಬಿಲ್ ಪಾವತಿಸುವವರೆಗೆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಣ ಇರಬೇಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಚಿಲ್ಲರೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಜಗಳ, ATM ಮುಂದೆ ಸಾಲು, ಬ್ಯಾಂಕ್ಗೆ ಹೋಗಿ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆ… ಇವೆಲ್ಲ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಇಂದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬದಲಾಗಿದೆ!
ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದು ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮೌನ ಕ್ರಾಂತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ digital payment revolution.
ಇಂದು ಒಂದು ಸಣ್ಣ tea stall, ತರಕಾರಿ ಅಂಗಡಿ, ಆಟೋ, ಮೆಡಿಕಲ್ ಸ್ಟೋರ್, ದೊಡ್ಡ ಮಳಿಗೆ, toll gate – ಎಲ್ಲೆಡೆ QR code ಕಾಣುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. UPI (Unified Payments Interface) ಎಂಬ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಣ ಪಾವತಿಯ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಮೂಲದಿಂದ ಬದಲಿಸಿದೆ.
ಹಿಂದಿನ ಸ್ಥಿತಿ ಹೇಗಿತ್ತು?
ಹಿಂದೆ online payment ಇದ್ದರೂ ಅದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸುಲಭವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. Net banking ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿತ್ತು. Card machine ಎಲ್ಲ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿರಲಿಲ್ಲ. Small merchants ಗೆ digital payment ವ್ಯವಸ್ಥೆ ದುಬಾರಿ ಅನಿಸುತಿತ್ತು.
ಈಗಿನ ಚಿತ್ರ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಭಿನ್ನ
UPI ಬಂದು smartphone ಇದ್ದರೆ ಸಾಕು ಎನ್ನುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಯಿತು. Bank account ಅನ್ನು app ಗೆ link ಮಾಡಿ ಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಹಣ ಕಳುಹಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.
UPI ಯಾಕೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು?
- ಬಳಸಲು ಸರಳ
- ವೇಗವಾದ transaction
- ಹೆಚ್ಚಿನ charge ಇಲ್ಲ
- ಸಣ್ಣ ಮೊತ್ತಕ್ಕೂ ಉಪಯೋಗ
- 24×7 availability
- trust factor ಹೆಚ್ಚಳ
- ನಗರ vs ಗ್ರಾಮ
ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದು ನಗರ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತ ಎನ್ನುವ ಭಾವನೆ ಇತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ರೈತರು, ಹೋಟೆಲ್ ಮಾಲೀಕರು, ಅಂಗಡಿ ಮಾಲೀಕರು ಕೂಡ QR ಮೂಲಕ ಹಣ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದು digital inclusion ನ ದೊಡ್ಡ ಸಂಕೇತ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಜೀವನದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಏನು?
- ATM ಅವಲಂಬನೆ ಕಡಿಮೆ
- ಖರ್ಚಿನ ದಾಖಲೆ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ
- ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಹಣ ಕಳುಹಿಸಲು ಸುಲಭ
- ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ cash management ಸಮಸ್ಯೆ ಕಡಿಮೆ
ಸವಾಲುಗಳೂ ಇವೆ!
- cyber fraud
- fake links
- OTP scams
- smartphone literacy ಕೊರತೆ
ಹೀಗಾಗಿ convenience ಜೊತೆ awareness ಕೂಡ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
UPI ಈಗ international use, credit linkage, smart billing, recurring payments ಕಡೆ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸಾಲ ಸೇವೆಗಳಿಗೂ ಇದು ಕೇಂದ್ರವಾಗಬಹುದು. UPI ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ payment tool ಅಲ್ಲ. ಅದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಆರ್ಥಿಕ ಬದುಕನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಿದ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಕ್ರಾಂತಿ.
